{"id":2080,"date":"2025-11-24T14:13:12","date_gmt":"2025-11-24T13:13:12","guid":{"rendered":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/?p=2080"},"modified":"2026-10-14T10:11:39","modified_gmt":"2026-10-14T08:11:39","slug":"strzegom","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/","title":{"rendered":"Strzegom"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Strzegom<\/h1>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

admin_th_dolnyzyd<\/p>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Pierwsza informacja o strzegomskich \u017bydach pochodzi z 1350 roku. Spo\u0142eczno\u015b\u0107, kt\u00f3ra w \u015bredniowieczu liczy\u0142a oko\u0142o stu os\u00f3b, zamieszkiwa\u0142a okolice ulic Ko\u015bcielnej, Wittiga i Nowej. Ju\u017c w po\u0142owie XIV wieku zbudowano synagog\u0119, kt\u00f3r\u0105 po wyp\u0119dzeniu \u017byd\u00f3w z miasta w 1455 roku przekszta\u0142cono w ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Barbary, znajduj\u0105cy si\u0119 przy dzisiejszej ul. Ko\u015bcielnej. Gmina \u017cydowska w Strzegomiu (niem. Striegau) podlega\u0142a gminie w \u015awidnicy i zgodnie z zarz\u0105dzeniem ksi\u0119\u017cnej \u015bwidnickiej Agnieszki strzegomscy \u017bydzi byli chowani na cmentarzu \u017cydowskim w \u015awidnicy.<\/strong><\/p>

Na pocz\u0105tku XV wieku, dok\u0142adnie w 1401 roku, dosz\u0142o do pogromu, w wyniku kt\u00f3rego zgin\u0119\u0142o 73 strzegomskich \u017byd\u00f3w. W po\u0142owie tego samego stulecia, w 1453 roku, podobnie jak w innych \u015bl\u0105skich miastach, w rezultacie kaza\u0144 Jana Kapistrana oskar\u017cono ich o profanacj\u0119 hostii, cz\u0119\u015b\u0107 aresztowano i uwi\u0119ziono we Wroc\u0142awiu, a pozosta\u0142ych wygnano ze Strzegomia.<\/strong><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t

Rozkwit spo\u0142eczno\u015bci<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Podobnie jak w przypadku innych dolno\u015bl\u0105skich miast i miasteczek, w wyniku wydania przez kr\u00f3la Prus Fryderyka Wilhelma II edyktu emancypacyjnego w 1812 roku, \u017bydzi ponownie osiedlili si\u0119 w Strzegomiu \u2013 pierwsz\u0105 osob\u0105, kt\u00f3ra przyby\u0142a do miasta, by\u0142 Itzig Feibel z G\u0142ogowa. Nabo\u017ce\u0144stwa odbywa\u0142y si\u0119 w wynaj\u0119tym w tym celu pomieszczeniu; dopiero w 1846 roku konsekrowano nowy dom modlitwy \u2013 w \u017ar\u00f3d\u0142ach nie ma natomiast wskazanej dok\u0142adnej lokalizacji.<\/p>

W 1844 roku \u017cydowscy mieszka\u0144cy Strzegomia za\u0142o\u017cyli gmin\u0119, kt\u00f3ra w 1859 roku sta\u0142a si\u0119 oficjalnie fili\u0105 \u015bwidnickiej gminy \u017cydowskiej. W pierwszym zarz\u0105dzie wsp\u00f3lnoty byli H. Stroh i Adolf Hellinger. Pierwszym kantorem by\u0142 Wiesler z Jawora, jako kolejnych wymienia si\u0119 tak\u017ce W.D. Loewiego ze \u015amigla, Mosesa Israela Lichtensteina z Wylatowa, Michaela Laskiego z Solca Kujawskiego, Hirscha Kajeta z Leszna, Izaaka W. Aschera z Wo\u0142owa, A. Jakobiusa, Moritza Blachmana, Izaaka Nachschoena z Raciborza, M. Rosenaua z Sycowa, Alfreda Blumenfelda z Kargowej oraz Bertholda Heidenfelda.<\/p>

W 1933 roku w gminie \u017cydowskiej w Strzegomiu by\u0142o ju\u017c 74 cz\u0142onk\u00f3w. Jej przewodnicz\u0105cym by\u0142 kupiec Berthold Riess, a zast\u0119pcami Hermann Licht i Fritz Krause, kt\u00f3ry by\u0142 tak\u017ce konstruktorem maszyn elektrycznych.<\/p>

Funkcj\u0119 reprezentant\u00f3w pe\u0142nili Siegfried Proskauer, Wilhelm Nuernberger, dr Erwin Schlesinger i Berthold Heidenfeld. Ten ostatni przewodniczy\u0142 tak\u017ce Zwi\u0105zkowi Pomocy i by\u0142 nauczycielem. Przy gminie dzia\u0142a\u0142a te\u017c chewra kadisza, czyli bractwo pogrzebowe kierowane przez Hermanna Lichta. Prowadzono tak\u017ce ub\u00f3j rytualny i lekcje religii.<\/p>

Przy ul. \u015bw. Jadwigi znajduje si\u0119 cmentarz \u017cydowski, kt\u00f3ry zacz\u0105\u0142 by\u0107 u\u017cytkowany 15 maja 1815 roku. Do 1944 roku na terenie nekropolii znajdowa\u0142o si\u0119 77 nagrobk\u00f3w, po II wojnie \u015bwiatowej na cmentarzu chowano polskich \u017byd\u00f3w. Do dzi\u015b zachowa\u0142y si\u0119 dwa nagrobki polskich \u017byd\u00f3w: Rywki Troper, urodzonej w 1912 roku, c\u00f3rki Jeszaja i \u017cony Meira, zmar\u0142ej w 1963 roku, oraz Pejsacha Rubina, urodzonego w 1883 roku, syna Eliezera, zmar\u0142ego w 1946 roku.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Spo\u0142eczno\u015b\u0107<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Wnukiem wspomnianego wcze\u015bniej Adolfa Hellingera by\u0142 Ernst David Hellinger, matematyk, kt\u00f3remu zawdzi\u0119czamy terminy \u201eodleg\u0142o\u015b\u0107 Hellingera\u201d i \u201eca\u0142ka Hellingera\u201d, kt\u00f3re wprowadzi\u0142 w 1909 roku.<\/p>

Ernst urodzi\u0142 si\u0119 30 wrze\u015bnia 1883 roku w Strzegomiu jako syn kupca Emila Hellingera i Julie z domu Hellinger. Rodzina mieszka\u0142a przy Kirchstrasse 23, dzisiejszej ul. Ko\u015bcielnej. Hellinger uko\u0144czy\u0142 gimnazjum we Wroc\u0142awiu, nast\u0119pnie rozpocz\u0105\u0142 studia na uniwersytecie w Heidelbergu i kontynuowa\u0142 je na Uniwersytecie Wroc\u0142awskim. Doktorat uzyska\u0142 na uniwersytecie w Getyndze, gdzie p\u00f3\u017aniej wyk\u0142ada\u0142. W kolejnych latach pracowa\u0142 tak\u017ce na uniwersytetach w Marburgu i Frankfurcie nad Menem.<\/p>

Po doj\u015bciu nazist\u00f3w do w\u0142adzy Hellinger jako \u017byd zosta\u0142 usuni\u0119ty z uniwersytetu, a w 1938 roku osadzony w obozie koncentracyjnym w Dachau. Dzi\u0119ki pomocy przyjaci\u00f3\u0142 uda\u0142o mu si\u0119 uzyska\u0107 tymczasow\u0105 posad\u0119 na Northwestern University w Evanston w Stanach Zjednoczonych i zwolnienie z obozu pod warunkiem natychmiastowej emigracji. W 1939 roku zacz\u0105\u0142 wyk\u0142ada\u0107 matematyk\u0119 na wspomnianej uczelni i pozosta\u0142 w Ameryce do swojej \u015bmierci. Zmar\u0142 w Chicago rok po odej\u015bciu na emerytur\u0119 28 marca 1950 roku.<\/p>

Strzegomscy \u017bydzi zajmowali si\u0119 g\u0142\u00f3wnie handlem. Adolf Ostrower, kupiec pochodz\u0105cy z K\u0119pna, razem z synami Richardem i Ismarem prowadzi\u0142 sprzeda\u017c detaliczn\u0105 odzie\u017cy damskiej i m\u0119skiej przy Rynku 48. Opr\u00f3cz Ismara i Richarda mia\u0142 jeszcze pi\u0119cioro dzieci z Flor\u0105 z domu Sachs: Maxa, Tink\u0119, Salo, Leo i Doris. Adolf Ostrower zmar\u0142 13 maja 1926 roku i zosta\u0142 pochowany na cmentarzu \u017cydowskim w Strzegomiu.<\/p>

Paul Riesenfeld posiada\u0142 fabryk\u0119 wyrob\u00f3w sk\u00f3rzanych przy Bahnhofstrasse 7 (dzisiejsza ul. Wojska Polskiego). Paula Danziger prowadzi\u0142a sklep z tytoniem przy Rynku 23, Leo Hammerstein posiada\u0142 wytw\u00f3rni\u0119 likier\u00f3w przy Hohenfriedebergestrasse 32 (dzi\u015b ul. Bohater\u00f3w Getta).<\/p>

Hermann Licht prowadzi\u0142 wytw\u00f3rni\u0119 r\u0119kawiczek przy Rynku 37, a Ernst Umlauf by\u0142 kamieniarzem przy Pilgramshainerstra\u00dfe 8 (dzi\u015b ul. Niepodleg\u0142o\u015bci). Georg Krotoschiner by\u0142 dyrektorem w fabryce szczotek, kt\u00f3ra znajdowa\u0142a si\u0119 przy dzisiejszej al. Wojska Polskiego.<\/p>

W Strzegomiu praktykowa\u0142 tak\u017ce \u017cydowski lekarz Erwin Schlesinger, kt\u00f3ry przyjmowa\u0142 pacjent\u00f3w przy Schweidnitzerstrasse 20 (dzi\u015b ul. \u015awidnicka). Z kolei w G\u00f6rlitz przy Berliner Strasse 30 znajduje si\u0119 Stolperstein upami\u0119tniaj\u0105cy innego lekarza pochodz\u0105cego ze Strzegomia \u2013 Rudolfa N\u00fcrnbergera.<\/p>

Rudolf urodzi\u0142 si\u0119 w 1901 roku w Strzegomiu jako syn w\u0142a\u015bciciela sklepu w Strzegomiu przy Rynku 44 Wilhelma N\u00fcrnbergera i Henrietty z domu Landsberg. Na studia wybra\u0142 Uniwersytet we Freibergu, gdzie uzyska\u0142 dyplom lekarza, a nast\u0119pnie uko\u0144czy\u0142 specjalizacj\u0119 z chor\u00f3b wewn\u0119trznych w szpitalu Westend w Berlinie.<\/p>

Na pocz\u0105tku lat 30. XX wieku przeprowadzi\u0142 si\u0119 do G\u00f6rlitz, aby otworzy\u0107 praktyk\u0119 internistyczn\u0105. Wybra\u0142 to miasto ze wzgl\u0119du na urok, kt\u00f3ry go przyci\u0105gn\u0105\u0142 i blisko\u015b\u0107 do Strzegomia, gdzie mieszkali jego rodzice, siostra i brat. Mieszkaj\u0105c w G\u00f6rlitz, zaanga\u017cowa\u0142 si\u0119 w dzia\u0142alno\u015b\u0107 organizacji B\u2019nai B\u2019rith. Po doj\u015bciu nazist\u00f3w do w\u0142adzy wszystko zacz\u0119\u0142o si\u0119 zmienia\u0107.<\/p>

Podczas pogromu Kristallnacht 9 listopada 1938 roku Rudolf ukry\u0142 si\u0119 pod \u0142awk\u0105 w parku niedaleko synagogi. Jego ojciec, siostra i brat zostali aresztowani podczas pogromu i przewiezieni do Wroc\u0142awia (matka Rudolfa, Klara, zmar\u0142a nied\u0142ugo wcze\u015bniej, 3 wrze\u015bnia 1938 roku).<\/p>

Siostra Rudolfa, Else, zosta\u0142a deportowana z Wroc\u0142awia do getta w Kownie 25 listopada 1941 roku i tam zamordowana 29 listopada 1941 roku. Jego ojca Wilhelma i brata Ericha deportowano w 1941 roku z Wroc\u0142awia do Theresienstadt , gdzie zgin\u0119li kolejno 10 listopada 1942 roku i 3 lutego 1943 roku.<\/p>

Dzi\u0119ki pomocy kuzynki Charlotte Auerbach, wybitnej genetyczki (odznaczonej w 1976 roku Medalem Darwina przyznawanym przez Kr\u00f3lewskie Towarzystwo Naukowe), Rudolf zdo\u0142a\u0142 w por\u0119 wyjecha\u0107 z G\u00f6rlitz, najpierw udaj\u0105c si\u0119 do Brytyjskiego Mandatu Palestyny, a nast\u0119pnie do Edynburga w Szkocji.<\/p>

W 1940 roku dotar\u0142 do Nowego Jorku. Po wielkich trudno\u015bciach zwi\u0105zanych z obowi\u0105zkiem ponownego zdania egzamin\u00f3w lekarskich w j\u0119zyku angielskim i ci\u0119\u017ck\u0105 sytuacj\u0105 materialn\u0105, zast\u0119puj\u0105c koleg\u00f3w lekarzy w czasie ich urlop\u00f3w, zdo\u0142a\u0142 otworzy\u0107 w\u0142asn\u0105 praktyk\u0119, a potem dwie kolejne w Ridgewood i Richmond Hill, gdzie r\u00f3wnie\u017c zamieszka\u0142. Zmar\u0142 w listopadzie 1995 roku.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Czas wojny<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

W 1937 roku w Strzegomiu zosta\u0142o jedynie siedemnastu \u017byd\u00f3w. W trakcie pogromu Kristallnacht zniszczono \u017cydowskie sklepy, cz\u0119\u015b\u0107 \u017cydowskich Strzegomian uciek\u0142a za granic\u0119, a ci, kt\u00f3rzy zostali, podzielili los innych dolno\u015bl\u0105skich \u017byd\u00f3w i zostali deportowani najpierw do oboz\u00f3w przej\u015bciowych dla \u017byd\u00f3w z Dolnego \u015al\u0105ska w Tormersdorf, Gr\u00fcssau i Riebnig, a p\u00f3\u017aniej z Wroc\u0142awia do niemieckich oboz\u00f3w koncentracyjnych i oboz\u00f3w zag\u0142ady, mi\u0119dzy innymi do Auschwitz, Treblinki i Theresienstadt.<\/p>

Z list transportowych w Arolsen Archives wynika, \u017ce w transporcie do Auschwitz 3 marca 1943 ruszyli mi\u0119dzy innymi Strzegomianie Ruth Blumenfeld, Herbert Alexander i Erna Jesersky z domu Posenau. Transportem do Rygi 25 stycznia 1942 roku wys\u0142ano Lotte Cohn z domu Heinemann, urodzon\u0105 w Strzegomiu 18 pa\u017adziernika 1911 roku. Siedemnastego marca 1943 roku w czwartym transporcie os\u00f3b starszych do Theresienstadt wys\u0142any zosta\u0142 mi\u0119dzy innymi Alwin Hurtig, urodzony w 1875 roku w Strzegomiu, i aktor Erich Guttstadt, urodzony tam\u017ce w 1890 roku. A to jedynie niekt\u00f3re z licznych ofiar. Wspomniany wcze\u015bniej Fritz Krause zosta\u0142 deportowany w 1941 roku do \u0141odzi i tam najprawdopodobniej zgin\u0105\u0142.<\/p>

Wed\u0142ug o\u015bwiadcze\u0144 dotycz\u0105cych \u015bmierci dost\u0119pnych w bazie Instytutu Pami\u0119ci M\u0119czennik\u00f3w i Bohater\u00f3w Holokaustu Yad Vashem nazwiska zwi\u0105zane ze Strzegomiem to: Danziger, Auerbauch, Nuernberger, Hurtig, Mendelsohn, Brinitzer, Dambitsch, Durra, Hellinger, Cohn, Simon, Riesenfeld, Blumenfeld, Jesersky, Sober, Proskauer, Poppe, Fiedler, Eisner, Kraemer, Berger, Arendt, Jakobi, Umlauf, Raphael, Sklarz i Feldmaus.<\/p>

W Archiwum Pa\u0144stwowym we Wroc\u0142awiu znajduj\u0105 si\u0119 teczki dotycz\u0105ce konfiskaty mienia \u017cydowskiego dotycz\u0105ce sze\u015bciu os\u00f3b ze Strzegomia:<\/p>

  1. Erna Gallinger z domu Riess, urodzona 5 lipca 1904 roku w Strzegomiu, zamieszka\u0142a przy Haidauerstrasse 4 (dzi\u015b ul. Szarych Szereg\u00f3w).<\/li>
  2. Klara Herrmann z domu Riess, urodzona 11 grudnia 1879 roku w L\u0105dku, zamieszka\u0142a w Strzegomiu przy Haidauerstrasse 4.<\/li>
  3. Marie Haendler urodzona 25 sierpnia 1888 roku w Zastru\u017cu\/Strzegomiu, zamieszka\u0142a w Psarach.<\/li>
  4. Else Nuernberg urodzona 17 lipca 1897 roku w Strzegomiu, zamieszka\u0142a we Wroc\u0142awiu przy Zimmerstrasse 12 (dzi\u015b ul. Lelewela).<\/li>
  5. Gertrud Raphael z domu Krause, urodzona 27 czerwca 1883 roku w Strzegomiu, zamieszka\u0142a we Wroc\u0142awiu przy Gartenstrasse 51 (dzi\u015b J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego).<\/li>
  6. Erna Umlauf z domu Olkowicz, urodzona 9 pa\u017adziernika 1892 roku w Strzegomiu, zamieszka\u0142a we Wroc\u0142awiu przy Wallstrasse 18 (ul. W\u0142odkowica).<\/li><\/ol>

    W latach 1943\u20131945 na terenie dzielnicy Graby w Strzegomiu przy obecnej ul. Milenijnej 6 znajdowa\u0142 si\u0119 ob\u00f3z pracy przymusowej, w 1944 roku przekszta\u0142cony w fili\u0119 obozu koncentracyjnego Gross-Rosen. Przebywa\u0142y w nim g\u0142\u00f3wnie polskie \u017byd\u00f3wki z G\u00f3rnego \u015al\u0105ska, ale skierowane tam te\u017c zosta\u0142y \u017cydowskie dziewcz\u0119ta z W\u0119gier, Francji i Belgii. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich liczy\u0142a dwana\u015bcie do osiemnastu lat. W obozie zajmowa\u0142y si\u0119 przetwarzaniem lnu. Szacuje si\u0119, \u017ce pracowa\u0142o tam kilka tysi\u0119cy dziewcz\u0105t. \u017bycie w obozie, w kt\u00f3rym panowa\u0142 surowy rygor, opisane zosta\u0142o przez syna Goldy Zucker, wi\u0119\u017aniarki, w ksi\u0105\u017cce pod tytu\u0142em I Chose Life<\/em>. Po decyzji o zamkni\u0119ciu obozu w lutym 1945 roku kobiety mia\u0142y dotrze\u0107 do KL Bergen-Belsen \u2013 to uda\u0142o si\u0119 jedynie stu dwudziestu osobom z oko\u0142o pi\u0119ciuset.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t\t

    Po wojnie<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Lista cz\u0142onk\u00f3w Bundu w Strzegomiu. Nazwa zespo\u0142u: Bund \u2013 Og\u00f3lno\u017cydowski Zwi\u0105zek Robotniczy \u201eBund\u201d na Litwie, w Polsce i w Rosji (1945\u20131949). Sygnatura: 334\/99, \u017bydowski Instytut Historyczny<\/em><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Po II wojnie \u015bwiatowej, tak jak w przypadku innych dolno\u015bl\u0105skich miasteczek, do Strzegomia zacz\u0119li przybywa\u0107 polscy \u017bydzi \u2013 w 1946 roku spo\u0142eczno\u015b\u0107 liczy\u0142a ju\u017c ponad dwie\u015bcie os\u00f3b i od tego samego roku w mie\u015bcie zacz\u0119\u0142a funkcjonowa\u0107 Kongregacja Wyznania Moj\u017ceszowego. Jej przewodnicz\u0105cym by\u0142 nieznany z imienia Kolponicki (by\u0107 mo\u017ce chodzi o Aisika Kolponickiego, urodzonego w 1897 roku w Wilnie). Siedziba mie\u015bci\u0142a si\u0119 przy ul. \u017bytomierskiej, a dom modlitwy znajdowa\u0142 si\u0119 przy ul. Legnickiej 17.<\/p>

    W Strzegomiu funkcjonowa\u0142y tak\u017ce \u017cydowskie sp\u00f3\u0142dzielnie: \u201ePraca\u201d, \u201eJedno\u015b\u0107\u201d, \u201eWolno\u015b\u0107\u201d i \u201eMotor\u201d. Zatrudnionych w nich by\u0142o ponad kilkaset os\u00f3b; produkowano mi\u0119dzy innymi meble, wyroby krawieckie oraz obuwie. Ponadto w mie\u015bcie dzia\u0142a\u0142 oddzia\u0142 \u017bydowskiego Towarzystwa Kultury i Sztuki, szko\u0142a podstawowa, przedszkole, teatr amatorski, biblioteka, dom kultury, o\u015brodek zdrowia i mykwa.<\/p>

    Funkcjonowa\u0142 tak\u017ce Bund, a z zachowanej listy cz\u0142onk\u00f3w wiemy, \u017ce na dzie\u0144 14 grudnia 1946 roku do strzegomskiej frakcji nale\u017celi:<\/p>

    • Cerenowiczowie z W\u0142oc\u0142awka,<\/li>
    • Manusiewiczowie (Maniszewiczowie) z Warszawy i Dobrzynia nad Wis\u0142\u0105,<\/li>
    • Eden z Ostro\u0142\u0119ki,<\/li>
    • Szmerlingowie z Kalisza i Zdu\u0144skiej Woli,<\/li>
    • Tykoci\u0144ski z Suwa\u0142k,<\/li>
    • Prawer z \u0141odzi\/Suwa\u0142k,<\/li>
    • Wenrychowie z \u0142odzi i Kalisza,<\/li>
    • Wajc z Lubartowa,<\/li>
    • Blecher i Grinblat z Warszawy.<\/li><\/ul>

      \u017bydzi po wojnie mieszkali g\u0142\u00f3wnie przy ulicach Ceglanej, Wiejskiej, Roli-\u017bymierskiego i Legnickiej.<\/p>

      Na pocz\u0105tku 1948 roku w Strzegomiu mieszka\u0142o niemal pi\u0119ciuset \u017byd\u00f3w, w 1949 zosta\u0142a ju\u017c tylko po\u0142owa. Leo Kantor, kt\u00f3ry po wojnie mieszka\u0142 z rodzin\u0105 w Strzegomiu, wspomina, \u017ce polskie dzieci bawi\u0142y si\u0119 z \u017cydowskimi oraz \u017ce mi\u0119dzy \u017cydowskimi i polskimi mieszka\u0144cami panowa\u0142a \u017cyczliwo\u015b\u0107. Mimo wszystko po pogromie kieleckim jego ojciec zacz\u0105\u0142 ryglowa\u0107 noc\u0105 drzwi, a strzegomscy \u017bydzi zacz\u0119li my\u015ble\u0107 o emigracji. W 1968 roku w Strzegomiu mieszka\u0142y ju\u017c tylko cztery \u017cydowskie rodziny.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

      \n\t\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t\t

      Poznaj wi\u0119cej historii:<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
      \n\t\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

      Strzegom Pierwsza informacja o strzegomskich \u017bydach pochodzi z 1350 roku. Spo\u0142eczno\u015b\u0107, kt\u00f3ra w \u015bredniowieczu liczy\u0142a oko\u0142o stu os\u00f3b, zamieszkiwa\u0142a okolice ulic Ko\u015bcielnej, Wittiga i Nowej. Ju\u017c w po\u0142owie XIV wieku zbudowano synagog\u0119, kt\u00f3r\u0105 po wyp\u0119dzeniu \u017byd\u00f3w z miasta w 1455 roku przekszta\u0142cono w ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Barbary, znajduj\u0105cy si\u0119 przy dzisiejszej ul. Ko\u015bcielnej. Gmina \u017cydowska w […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2083,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[30],"tags":[],"class_list":["post-2080","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-towns"],"acf":[],"yoast_head":"\nStrzegom - \u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Strzegom - \u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Strzegom Pierwsza informacja o strzegomskich \u017bydach pochodzi z 1350 roku. Spo\u0142eczno\u015b\u0107, kt\u00f3ra w \u015bredniowieczu liczy\u0142a oko\u0142o stu os\u00f3b, zamieszkiwa\u0142a okolice ulic Ko\u015bcielnej, Wittiga i Nowej. Ju\u017c w po\u0142owie XIV wieku zbudowano synagog\u0119, kt\u00f3r\u0105 po wyp\u0119dzeniu \u017byd\u00f3w z miasta w 1455 roku przekszta\u0142cono w ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Barbary, znajduj\u0105cy si\u0119 przy dzisiejszej ul. Ko\u015bcielnej. Gmina \u017cydowska w […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-11-24T13:13:12+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-10-14T08:11:39+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Synagoga-w-Strzegomiu.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1000\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"631\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin_th_dolnyzyd\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin_th_dolnyzyd\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"1 minute\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/strzegom\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/strzegom\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin_th_dolnyzyd\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/d4b8d3e8ddf348ed1aa79efae7405218\"},\"headline\":\"Strzegom\",\"datePublished\":\"2025-11-24T13:13:12+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-14T08:11:39+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/strzegom\\\/\"},\"wordCount\":2020,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/strzegom\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/11\\\/Synagoga-w-Strzegomiu.jpg\",\"articleSection\":[\"Towns\"],\"inLanguage\":\"en\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/strzegom\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/strzegom\\\/\",\"name\":\"Strzegom - \u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/strzegom\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/strzegom\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/11\\\/Synagoga-w-Strzegomiu.jpg\",\"datePublished\":\"2025-11-24T13:13:12+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-14T08:11:39+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/strzegom\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/strzegom\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/strzegom\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/11\\\/Synagoga-w-Strzegomiu.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/11\\\/Synagoga-w-Strzegomiu.jpg\",\"width\":1000,\"height\":631,\"caption\":\"Lider gminy \u017cydowskiej w synagodze w Strzegomiu. Heidenfeld w towarzystwie Riessa i Lichta (archiwum Leo Baeck Institute)\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/strzegom\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en-gb\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Strzegom\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/\",\"name\":\"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#organization\",\"name\":\"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk\",\"url\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/10\\\/zydowski-dolny-slask-logo.svg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/10\\\/zydowski-dolny-slask-logo.svg\",\"width\":153,\"height\":50,\"caption\":\"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/d4b8d3e8ddf348ed1aa79efae7405218\",\"name\":\"admin_th_dolnyzyd\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/7430f171311e4e6b3f374424351dbdcd34c8fdeebc5936cb0ecbc93d03dda94d?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/7430f171311e4e6b3f374424351dbdcd34c8fdeebc5936cb0ecbc93d03dda94d?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/7430f171311e4e6b3f374424351dbdcd34c8fdeebc5936cb0ecbc93d03dda94d?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"admin_th_dolnyzyd\"},\"sameAs\":[\"http:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/author\\\/admin_th_dolnyzyd\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Strzegom - \u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Strzegom - \u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk","og_description":"Strzegom Pierwsza informacja o strzegomskich \u017bydach pochodzi z 1350 roku. Spo\u0142eczno\u015b\u0107, kt\u00f3ra w \u015bredniowieczu liczy\u0142a oko\u0142o stu os\u00f3b, zamieszkiwa\u0142a okolice ulic Ko\u015bcielnej, Wittiga i Nowej. Ju\u017c w po\u0142owie XIV wieku zbudowano synagog\u0119, kt\u00f3r\u0105 po wyp\u0119dzeniu \u017byd\u00f3w z miasta w 1455 roku przekszta\u0142cono w ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Barbary, znajduj\u0105cy si\u0119 przy dzisiejszej ul. Ko\u015bcielnej. Gmina \u017cydowska w […]","og_url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/","og_site_name":"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk","article_published_time":"2025-11-24T13:13:12+00:00","article_modified_time":"2026-10-14T08:11:39+00:00","og_image":[{"width":1000,"height":631,"url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Synagoga-w-Strzegomiu.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin_th_dolnyzyd","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin_th_dolnyzyd","Est. reading time":"1 minute"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/"},"author":{"name":"admin_th_dolnyzyd","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#\/schema\/person\/d4b8d3e8ddf348ed1aa79efae7405218"},"headline":"Strzegom","datePublished":"2025-11-24T13:13:12+00:00","dateModified":"2026-10-14T08:11:39+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/"},"wordCount":2020,"publisher":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Synagoga-w-Strzegomiu.jpg","articleSection":["Towns"],"inLanguage":"en"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/","url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/","name":"Strzegom - \u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk","isPartOf":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Synagoga-w-Strzegomiu.jpg","datePublished":"2025-11-24T13:13:12+00:00","dateModified":"2026-10-14T08:11:39+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/#primaryimage","url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Synagoga-w-Strzegomiu.jpg","contentUrl":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Synagoga-w-Strzegomiu.jpg","width":1000,"height":631,"caption":"Lider gminy \u017cydowskiej w synagodze w Strzegomiu. Heidenfeld w towarzystwie Riessa i Lichta (archiwum Leo Baeck Institute)"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/strzegom\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en-gb\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Strzegom"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#website","url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/","name":"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#organization","name":"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk","url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/zydowski-dolny-slask-logo.svg","contentUrl":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/zydowski-dolny-slask-logo.svg","width":153,"height":50,"caption":"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk"},"image":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#\/schema\/person\/d4b8d3e8ddf348ed1aa79efae7405218","name":"admin_th_dolnyzyd","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7430f171311e4e6b3f374424351dbdcd34c8fdeebc5936cb0ecbc93d03dda94d?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7430f171311e4e6b3f374424351dbdcd34c8fdeebc5936cb0ecbc93d03dda94d?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7430f171311e4e6b3f374424351dbdcd34c8fdeebc5936cb0ecbc93d03dda94d?s=96&d=mm&r=g","caption":"admin_th_dolnyzyd"},"sameAs":["http:\/\/zydowskidolnyslask.pl"],"url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/author\/admin_th_dolnyzyd\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2080","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2080"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2080\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2165,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2080\/revisions\/2165"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2083"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2080"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2080"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2080"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}