{"id":1927,"date":"2026-10-12T11:19:32","date_gmt":"2026-10-12T09:19:32","guid":{"rendered":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/?p=1927"},"modified":"2026-10-14T10:07:26","modified_gmt":"2026-10-14T08:07:26","slug":"ziebice","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/","title":{"rendered":"Zi\u0119bice"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Zi\u0119bice<\/h1>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

admin_th_dolnyzyd<\/p>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

W wielu dolno\u015bl\u0105skich miastach \u017bydzi osiedlali si\u0119 ju\u017c w \u015bredniowieczu i nie inaczej by\u0142o w Zi\u0119bicach. Najwcze\u015bniejsze dokumenty potwierdzaj\u0105ce obecno\u015b\u0107 \u017byd\u00f3w si\u0119gaj\u0105 XIII wieku \u2013 podobnie jak w \u015awidnicy<\/b>. Pierwszy m\u00f3wi\u0105cy o tym przekaz pochodzi z 1285 roku. \u015aredniowieczna spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowska w Zi\u0119bicach nie by\u0142a wielka, lecz widoczna w mie\u015bcie, poniewa\u017c \u017bydzi byli w\u00f3wczas znani z udzielania po\u017cyczek. Niestety okres ten nie pozostawi\u0142 po sobie dziedzictwa: nieznane s\u0105 lokalizacja i los synagogi tamtych czas\u00f3w<\/b>. \u015aredniowieczne osadnictwo \u017byd\u00f3w znajdowa\u0142o si\u0119 przy Rynku w okolicy ulicy Zamkowej. Niestety byli oni atakowani zar\u00f3wno jako grupa, jak i indywidualnie \u2013 jeden z dokument\u00f3w m\u00f3wi o porwaniu niejakiego Abrahama za rzekome krzywoprzysi\u0119stwo w 1430 roku. Kres tej spo\u0142eczno\u015bci nast\u0105pi\u0142 po wzmo\u017conych antysemickich kazaniach Jana Kapistrana, przez kt\u00f3rego \u015bl\u0105scy \u017bydzi znacz\u0105co ucierpieli. Z Zi\u0119bic zostali oni wygnani w 1454 roku, zaledwie rok po tym, jak we Wroc\u0142awiu Kapistran doprowadzi\u0142 do pogromu i \u015bmierci czterdziestu jeden \u017byd\u00f3w na Placu Solnym.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t

Nowo\u017cytny rozw\u00f3j \u017cydowskich Zi\u0119bic<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

\u017bydowskie Zi\u0119bice zacz\u0119\u0142y si\u0119 pr\u0119\u017cnie rozwija\u0107 po nadaniu \u017bydom prawa do osiedlania si\u0119 w \u015bl\u0105skich miastach w 1812 roku<\/b>. Wtedy te\u017c wzros\u0142a liczebno\u015b\u0107 spo\u0142eczno\u015bci, kt\u00f3ra budowa\u0142a synagogi, zak\u0142ada\u0142a cmentarze, powo\u0142ywa\u0142a instytucje i organizacje. W wielu dolno\u015bl\u0105skich miastach wiek XIX by\u0142 okresem wzrostu i prosperity spo\u0142eczno\u015bci \u017cydowskiej<\/b>.<\/p>

W Zi\u0119bicach urodzi\u0142o si\u0119 kilku wybitnych lekarzy, cho\u0107 kariery rozwijali oni oczywi\u015bcie w wi\u0119kszych niemieckich miastach. W\u015br\u00f3d nich warto zna\u0107 profesora Carla Weigerta, kt\u00f3ry by\u0142 lekarzem patologiem<\/b>, a zas\u0142yn\u0105\u0142 m.in. z barwienia preparat\u00f3w histologicznych i wybarwiania bakterii w preparatach mikroskopowych. Proces wybarwiania os\u0142onek mielinowych nosi dzi\u015b miano metody Weigerta. Drug\u0105 niezwykle wa\u017cn\u0105 postaci\u0105 \u015bwiata medycznego by\u0142 o rok m\u0142odszy profesor Oscar Berger, kt\u00f3ry po\u015bwi\u0119ci\u0142 \u017cycie neuropatologii<\/b>. Jako jeden z pierwszych wykorzystywa\u0142 w diagnostyce pr\u0105d elektryczny \u2013 opublikowa\u0142 wiele artyku\u0142\u00f3w naukowych na temat elektroterapii.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Zi\u0119bicki rodow\u00f3d, wroc\u0142awska fortuna<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Bez cienia w\u0105tpliwo\u015bci najbardziej znanym Zi\u0119biczaninem \u017cydowskiego pochodzenia by\u0142 Julius Schottl\u00e4nder<\/b>, cho\u0107 jego dzia\u0142alno\u015b\u0107 kojarzona jest g\u0142\u00f3wnie z Wroc\u0142awiem, do kt\u00f3rego przeprowadzi\u0142 si\u0119 wraz z rodzin\u0105 ju\u017c jako dwudziestoczterolatek. Urodzi\u0142 si\u0119 w 1835 roku, a jego dom rodzinny mie\u015bci\u0142 si\u0119 w kamienicy nr 25 na zi\u0119bickim Rynku. Zas\u0142yn\u0105\u0142 on z niezwyk\u0142ego daru przedsi\u0119biorczo\u015bci, dzi\u0119ki kt\u00f3remu zgromadzi\u0142 ogromny maj\u0105tek. Pocz\u0105tkowo dzia\u0142a\u0142 jako kupiec \u2013 handlowa\u0142 we\u0142n\u0105 i zbo\u017cem, potem dzier\u017cawi\u0142 m\u0142yny oraz prowadzi\u0142 cukrownie i cegielnie, by ostatecznie kupowa\u0107 nieruchomo\u015bci i ziemie. Przez lata by\u0142 najbogatszym mieszka\u0144cem Wroc\u0142awia, co przynios\u0142o mu ogromn\u0105 s\u0142aw\u0119 i wp\u0142ywy. Zdobyty maj\u0105tek pozwoli\u0142 mu na szeroko zakrojon\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 filantropijn\u0105 \u2013 ufundowa\u0142 m.in. \u017cydowski dom pomocy dla os\u00f3b starszych we Wroc\u0142awiu. Podarowa\u0142 tak\u017ce miastu tereny pod Park Po\u0142udniowy, a w Zi\u0119bicach \u2013 pod Park Miejski, gdzie do dzi\u015b znajduje si\u0119 kamie\u0144 pami\u0105tkowy z nazwiskiem fundatora<\/b>. Zosta\u0142 pochowany w majestatycznym grobowcu rodzinnym na Starym Cmentarzu \u017bydowskim przy ul. \u015al\u0119\u017cnej we Wroc\u0142awiu. By\u0142 honorowym obywatelem zar\u00f3wno Zi\u0119bic, jak i Wroc\u0142awia.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

W cieniu macew \u2013 historia, przetrwanie i pami\u0119\u0107<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Zi\u0119bicki cmentarz \u017cydowski zosta\u0142 za\u0142o\u017cony na wzniesieniu przy ulicy Piaskowej. Szacuje si\u0119, \u017ce znajduje si\u0119 na nim niemal dwie\u015bcie grob\u00f3w \u2013 cho\u0107 nie wszystkie nagrobki przetrwa\u0142y burzliwy XX wiek. Najstarsza macewa pochodzi z 1814 roku i nale\u017cy do Jaakowa syna Natana<\/b>. W p\u00f3\u017aniejszych latach dzia\u0142ania cmentarza rozwijano jego infrastruktur\u0119 \u2013 wybudowano wok\u00f3\u0142 niego mur oraz dom przedpogrzebowy<\/b> niezb\u0119dny do przygotowania cia\u0142a do poch\u00f3wku zgodnie z zasadami judaizmu. Co warto podkre\u015bli\u0107, budowla ta \u2013 cho\u0107 jest w niezadowalaj\u0105cym stanie \u2013 przetrwa\u0142a do czas\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnych. W 1943 roku nekropolia zosta\u0142a zaw\u0142aszczona przez miasto. Po wojnie i osiedleniu si\u0119 polskich \u017byd\u00f3w w Zi\u0119bicach cmentarz ten wr\u00f3ci\u0142 do u\u017cytku i do lat siedemdziesi\u0105tych chowano tam cz\u0142onk\u00f3w spo\u0142eczno\u015bci \u017cydowskiej<\/b>. P\u00f3\u017aniej jednak zosta\u0142 zamkni\u0119ty, ale, co wa\u017cne, zosta\u0142 te\u017c wpisany do rejestru zabytk\u00f3w, dzi\u0119ki czemu podlega ochronie prawnej. Niemniej jednak, jak w wielu podobnych miejscach, przez brak nale\u017cytej opieki cmentarz przez dekady niszcza\u0142, a macewy cz\u0119sto by\u0142y rozkradane. Na cmentarzu znajduj\u0105 si\u0119 groby wielu zas\u0142u\u017conych dla tej spo\u0142eczno\u015bci postaci<\/b>: kantora, cz\u0142onk\u00f3w zarz\u0105du przedwojennej gminy czy dzia\u0142aczy towarzystwa dobroczynno\u015bci. Mo\u017cemy znale\u017a\u0107 tam te\u017c nagrobek kupca Samuela Grossmanna, honorowego obywatela Zi\u0119bic, kt\u00f3rego dyplom uznania datowany jest na 1873 rok.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t

Synagoga, kt\u00f3ra przetrwa\u0142a<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

W Zi\u0119bicach mo\u017cna znale\u017a\u0107 jedn\u0105 z niewielu przedwojennych synagog Dolnego \u015al\u0105ska<\/b>, poniewa\u017c znakomita wi\u0119kszo\u015b\u0107 zosta\u0142a zniszczona podczas pogromu Kristallnacht w 1938 roku. Przy ulicy W\u0105skiej znajduje si\u0119 dom modlitwy wybudowany w 1845 roku<\/b> w oryginalnym stylu angielskiego neogotyku. Cho\u0107 synagoga nie zosta\u0142a zniszczona, to w latach trzydziestych nazi\u015bci zdesakralizowali j\u0105, zdewastowali oraz urz\u0105dzili w niej magazyn, odbieraj\u0105c j\u0105 gminie \u017cydowskiej. Dopiero w 1946 roku trafi\u0142a z powrotem w posiadanie spo\u0142eczno\u015bci \u017cydowskiej, zosta\u0142a odnowiona i mog\u0142y si\u0119 w niej odbywa\u0107 nabo\u017ce\u0144stwa prowadzone przez polskich \u017byd\u00f3w Ocala\u0142ych z Zag\u0142ady.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t

Historia znikania<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Wiele mniejszych dolno\u015bl\u0105skich miast mierzy\u0142o si\u0119 ze stopniowym kurczeniem si\u0119 gmin \u017cydowskich pod koniec XIX i na pocz\u0105tku XX wieku. Po ogromnym wzro\u015bcie tej spo\u0142eczno\u015bci na skutek edyktu emancypacyjnego mo\u017cna by\u0142o zauwa\u017cy\u0107, \u017ce liczba \u017byd\u00f3w zacz\u0119\u0142a spada\u0107. Du\u017ca ich cz\u0119\u015b\u0107, pragn\u0105c si\u0119 kszta\u0142ci\u0107 lub rozwija\u0107 przedsi\u0119biorstwa, wybiera\u0142a wi\u0119ksze o\u015brodki handlowe i akademickie, jak na przyk\u0142ad Wroc\u0142aw<\/b>. Tak te\u017c by\u0142o w przypadku Zi\u0119bic \u2013 w po\u0142owie XIX wieku tutejsza gmina \u017cydowska liczy\u0142a oko\u0142o dwie\u015bcie pi\u0119\u0107dziesi\u0105t os\u00f3b, natomiast po I wojnie \u015bwiatowej ju\u017c tylko pi\u0119\u0107dziesi\u0105t os\u00f3b.\u00a0<\/span><\/p>

Po doj\u015bciu Hitlera do w\u0142adzy w 1933 roku \u017cycie niemieckich \u017byd\u00f3w zacz\u0119\u0142o stopniowo przeradza\u0107 si\u0119 w koszmar<\/b>. Szacuje si\u0119, \u017ce przed wybuchem wojny w Zi\u0119bicach mieszka\u0142o oko\u0142o trzydziestu \u017byd\u00f3w. Miesi\u0105c po miesi\u0105cu wprowadzano antysemickie prawa i rozporz\u0105dzenia, kt\u00f3re pocz\u0105tkowo mia\u0142y spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowsk\u0105 zmarginalizowa\u0107 i zmusi\u0107 do emigracji. W okresie nazistowskim tych, kt\u00f3rzy nie zdo\u0142ali wcze\u015bniej uciec z Zi\u0119bic, Niemcy eksterminowali wraz z innymi \u017bydami tego regionu. Od 1941 roku trwa\u0142y deportacje do Kowna \u2013 miejsca ka\u017ani, gett w Theresienstadt i Izbicy, a tak\u017ce do oboz\u00f3w \u015bmierci: Treblinki i Auschwitz<\/b>.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Kr\u00f3tkie odrodzenie<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Tak jak do wi\u0119kszo\u015bci dolno\u015bl\u0105skich miast, tak\u017ce do Zi\u0119bic po wojnie konsekwentnie przybywa\u0142y setki Ocala\u0142ych z Zag\u0142ady<\/b>. Warto przypomnie\u0107, \u017ce Dolny \u015al\u0105sk stanowi\u0142 w\u00f3wczas najwi\u0119ksze skupisko \u017byd\u00f3w w Polsce. W lipcu 1946 roku w Zi\u0119bicach mieszka\u0142o ju\u017c ponad dwa tysi\u0105ce \u017byd\u00f3w<\/b>. W tym okresie oko\u0142o setka dzieci uczy\u0142a si\u0119 w szkole \u017cydowskiej, w kt\u00f3rej j\u0119zykiem wyk\u0142adowym by\u0142 jidysz; uczniowie poznawali te\u017c j\u0119zyk hebrajski. Zaj\u0119cia dla dzieci prowadzi\u0142a tu r\u00f3wnie\u017c \u017cydowska organizacja syjonistyczna Ichud. Je\u015bli chodzi o doros\u0142ych, Zi\u0119bice przegrywa\u0142y w kwestii zatrudnienia z innymi miastami Dolnego \u015al\u0105ska \u2013 cho\u0107by z Wroc\u0142awiem, Dzier\u017coniowem, Bielaw\u0105 czy Wa\u0142brzychem, gdzie du\u017co \u0142atwiej by\u0142o o miejsca pracy w przemy\u015ble czy g\u00f3rnictwie.<\/p>

Po zmianie stosunku w\u0142adzy centralnej do mniejszo\u015bci \u017cydowskiej w Polsce w 1949 roku, co przejawia\u0142o si\u0119 mi\u0119dzy innymi w zamkni\u0119ciu lub\/i upa\u0144stwowieniu instytucji \u017cydowskich, jako\u015b\u0107 i swoboda \u017cycia \u017cydowskiego uleg\u0142y znacznemu ograniczeniu i pogorszeniu. P\u00f3\u017aniejsza nagonka antysemicka w\u0142adz komunistycznych doprowadzi\u0142a do tego, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 zi\u0119bickich \u017byd\u00f3w wyemigrowa\u0142a<\/b>. \u017bycie \u017cydowskie w Zi\u0119bicach definitywnie zamar\u0142o po 1968 roku, a wraz z nim w ruin\u0119 zacz\u0119\u0142y popada\u0107 zabytki: synagoga oraz cmentarz. Niestety nawet po upadku komunizmu spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowska w Zi\u0119bicach ju\u017c si\u0119 nie odrodzi\u0142a.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/a>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Dzi\u0119kuj\u0119 dr Monice Jaremk\u00f3w za archiwalne zdj\u0119cia.<\/em><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Poznaj wi\u0119cej historii:<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zi\u0119bice W wielu dolno\u015bl\u0105skich miastach \u017bydzi osiedlali si\u0119 ju\u017c w \u015bredniowieczu i nie inaczej by\u0142o w Zi\u0119bicach. Najwcze\u015bniejsze dokumenty potwierdzaj\u0105ce obecno\u015b\u0107 \u017byd\u00f3w si\u0119gaj\u0105 XIII wieku \u2013 podobnie jak w \u015awidnicy. Pierwszy m\u00f3wi\u0105cy o tym przekaz pochodzi z 1285 roku. \u015aredniowieczna spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowska w Zi\u0119bicach nie by\u0142a wielka, lecz widoczna w mie\u015bcie, poniewa\u017c \u017bydzi byli w\u00f3wczas […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1942,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[30],"tags":[35],"class_list":["post-1927","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-towns","tag-homepage"],"acf":[],"yoast_head":"\nZi\u0119bice - \u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Zi\u0119bice - \u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Zi\u0119bice W wielu dolno\u015bl\u0105skich miastach \u017bydzi osiedlali si\u0119 ju\u017c w \u015bredniowieczu i nie inaczej by\u0142o w Zi\u0119bicach. Najwcze\u015bniejsze dokumenty potwierdzaj\u0105ce obecno\u015b\u0107 \u017byd\u00f3w si\u0119gaj\u0105 XIII wieku \u2013 podobnie jak w \u015awidnicy. Pierwszy m\u00f3wi\u0105cy o tym przekaz pochodzi z 1285 roku. \u015aredniowieczna spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowska w Zi\u0119bicach nie by\u0142a wielka, lecz widoczna w mie\u015bcie, poniewa\u017c \u017bydzi byli w\u00f3wczas […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-10-12T09:19:32+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-10-14T08:07:26+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Wr-12-2-kopia-2.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1017\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"814\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin_th_dolnyzyd\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin_th_dolnyzyd\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"1 minute\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/ziebice\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/ziebice\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin_th_dolnyzyd\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/d4b8d3e8ddf348ed1aa79efae7405218\"},\"headline\":\"Zi\u0119bice\",\"datePublished\":\"2026-10-12T09:19:32+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-14T08:07:26+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/ziebice\\\/\"},\"wordCount\":1395,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/ziebice\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/10\\\/Wr-12-2-kopia-2.jpg\",\"keywords\":[\"homepage\"],\"articleSection\":[\"Towns\"],\"inLanguage\":\"en\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/ziebice\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/ziebice\\\/\",\"name\":\"Zi\u0119bice - \u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/ziebice\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/ziebice\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/10\\\/Wr-12-2-kopia-2.jpg\",\"datePublished\":\"2026-10-12T09:19:32+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-14T08:07:26+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/ziebice\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/ziebice\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/ziebice\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/10\\\/Wr-12-2-kopia-2.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/10\\\/Wr-12-2-kopia-2.jpg\",\"width\":1017,\"height\":814},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/towns\\\/ziebice\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en-gb\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Zi\u0119bice\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/\",\"name\":\"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#organization\",\"name\":\"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk\",\"url\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/10\\\/zydowski-dolny-slask-logo.svg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/10\\\/zydowski-dolny-slask-logo.svg\",\"width\":153,\"height\":50,\"caption\":\"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/d4b8d3e8ddf348ed1aa79efae7405218\",\"name\":\"admin_th_dolnyzyd\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/7430f171311e4e6b3f374424351dbdcd34c8fdeebc5936cb0ecbc93d03dda94d?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/7430f171311e4e6b3f374424351dbdcd34c8fdeebc5936cb0ecbc93d03dda94d?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/7430f171311e4e6b3f374424351dbdcd34c8fdeebc5936cb0ecbc93d03dda94d?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"admin_th_dolnyzyd\"},\"sameAs\":[\"http:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/zydowskidolnyslask.pl\\\/en\\\/author\\\/admin_th_dolnyzyd\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Zi\u0119bice - \u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Zi\u0119bice - \u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk","og_description":"Zi\u0119bice W wielu dolno\u015bl\u0105skich miastach \u017bydzi osiedlali si\u0119 ju\u017c w \u015bredniowieczu i nie inaczej by\u0142o w Zi\u0119bicach. Najwcze\u015bniejsze dokumenty potwierdzaj\u0105ce obecno\u015b\u0107 \u017byd\u00f3w si\u0119gaj\u0105 XIII wieku \u2013 podobnie jak w \u015awidnicy. Pierwszy m\u00f3wi\u0105cy o tym przekaz pochodzi z 1285 roku. \u015aredniowieczna spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowska w Zi\u0119bicach nie by\u0142a wielka, lecz widoczna w mie\u015bcie, poniewa\u017c \u017bydzi byli w\u00f3wczas […]","og_url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/","og_site_name":"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk","article_published_time":"2026-10-12T09:19:32+00:00","article_modified_time":"2026-10-14T08:07:26+00:00","og_image":[{"width":1017,"height":814,"url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Wr-12-2-kopia-2.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin_th_dolnyzyd","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin_th_dolnyzyd","Est. reading time":"1 minute"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/"},"author":{"name":"admin_th_dolnyzyd","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#\/schema\/person\/d4b8d3e8ddf348ed1aa79efae7405218"},"headline":"Zi\u0119bice","datePublished":"2026-10-12T09:19:32+00:00","dateModified":"2026-10-14T08:07:26+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/"},"wordCount":1395,"publisher":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Wr-12-2-kopia-2.jpg","keywords":["homepage"],"articleSection":["Towns"],"inLanguage":"en"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/","url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/","name":"Zi\u0119bice - \u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk","isPartOf":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Wr-12-2-kopia-2.jpg","datePublished":"2026-10-12T09:19:32+00:00","dateModified":"2026-10-14T08:07:26+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/#primaryimage","url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Wr-12-2-kopia-2.jpg","contentUrl":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Wr-12-2-kopia-2.jpg","width":1017,"height":814},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/towns\/ziebice\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en-gb\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Zi\u0119bice"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#website","url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/","name":"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#organization","name":"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk","url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/zydowski-dolny-slask-logo.svg","contentUrl":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/zydowski-dolny-slask-logo.svg","width":153,"height":50,"caption":"\u017bydowski Dolny \u015al\u0105sk"},"image":{"@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/#\/schema\/person\/d4b8d3e8ddf348ed1aa79efae7405218","name":"admin_th_dolnyzyd","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7430f171311e4e6b3f374424351dbdcd34c8fdeebc5936cb0ecbc93d03dda94d?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7430f171311e4e6b3f374424351dbdcd34c8fdeebc5936cb0ecbc93d03dda94d?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7430f171311e4e6b3f374424351dbdcd34c8fdeebc5936cb0ecbc93d03dda94d?s=96&d=mm&r=g","caption":"admin_th_dolnyzyd"},"sameAs":["http:\/\/zydowskidolnyslask.pl"],"url":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/author\/admin_th_dolnyzyd\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1927","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1927"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1927\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1992,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1927\/revisions\/1992"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1942"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1927"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1927"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zydowskidolnyslask.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1927"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}